Sınır değer ile eşik değer aynı mı?

Hayır. Eşik değer (Kanun m.8) ilan sürelerini ve yerli istekli düzenlemesini etkiler; sınır değer aşırı düşük teklif sorgulamasının eşiğidir.

Teklifim sınır değerin altındaysa ne olur?

Teklifiniz aşırı düşük sayılır. İhale dokümanında açıklama isteneceği yazıyorsa teklif bileşenlerinizi belgelerle açıklamanız istenir (yapımda en az beş, mal ve hizmette en az üç iş günü); açıklamanız yeterli görülürse teklif geçerli kalır. Yaklaşık maliyeti eşik değerin yarısına kadar olan yapım ve hizmet ihalelerinde dokümanda açıklama istenmeksizin ret öngörülmüşse teklif doğrudan reddedilir; malzemeli yemek, taşıma ve araç kiralamada bu zorunludur (2022/DK.D-29).

C ve K neden üç haneye yuvarlanır?

Tebliğ C ve K’nın virgülden sonra üç haneye yuvarlanmasını öngörür; hesaplayıcımız ve Excel şablonumuz bu yuvarlamayı uygular.

Sınır Değer Nedir, Nasıl Hesaplanır?

Sınır değer, bir ihalede tekliflerin “aşırı düşük” sayılıp sayılmayacağını belirleyen hesaplanmış eşiktir. Yapım işlerinde Tebliğ 45.1.1’e göre SD = (K × Tort2) / (C × N), personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımında Tebliğ 79.1.2’ye göre SD = (YM + ΣT) / (n + 1) × R ile hesaplanır. Altında kalan teklif aşırı düşük sayılır: dokümana göre açıklaması istenir ya da açıklama istenmeden reddedilir.

Hazırlayan: İhaleKap Editör Ekibi · Son kontrol: 01.10.2026 · kaynaklar

Sınır değer ne işe yarar?

Gerçekçi olmayacak kadar düşük tekliflerin işin sağlıklı yürütülmesini riske atmasını önler. Sınır değerin altında kalan teklif aşırı düşük sayılır. İhale dokümanında açıklama isteneceği yazıyorsa istekliden teklifinin önemli bileşenlerini belgelerle açıklaması istenir; açıklaması yapılmaz ya da yeterli görülmezse teklif reddedilir (Kanun m.38). Yaklaşık maliyeti eşik değerin yarısına kadar olan yapım ve hizmet ihalelerinde idare, dokümanda belirtmek kaydıyla, açıklama istemeden de reddedebilir.

Sınır değer, 4734 sayılı Kanun’un 8. maddesindeki eşik değerle KARIŞTIRILMAMALIDIR: eşik değer ilan sürelerini ve yerli istekli düzenlemesini ilgilendirir; sınır değer aşırı düşük teklif sorgulamasının eşiğidir.

Yapım işlerinde formül (Tebliğ 45.1.1)

1) Geçerli tekliflerden yaklaşık maliyetin %40’ının altındaki ve %120’sinin üzerindeki teklifler hesaba katılmaz. 2) Kalanların aritmetik ortalaması (Tort1) ve standart sapması (σ) bulunur. 3) Tort1 − σ ile Tort1 + σ arasında kalan tekliflerin ortalaması Tort2’dir.

4) C = Tort2 / yaklaşık maliyet bulunur ve virgülden sonra üç haneye yuvarlanır. 5) K katsayısı C’nin aralığına göre hesaplanır: C < 0,60 ise K = C; 0,60 ≤ C ≤ 1,00 ise K = (3,2C − C² − 0,6) / (C + 1); C > 1,00 ise K = (C² − 0,8C + 1,4) / (C + 1); K de üç haneye yuvarlanır.

6) Sınır değer = (K × Tort2) / (C × N). N, Benzer İş Grupları Tebliği’ndeki B (bina), C (tesisat), D (elektrik) ve E (elektronik ve iletişim) grubu işlerde 1,00, diğer yapım işlerinde 1,20’dir ve ilanda yazar (N katsayısı). Sonuç yaklaşık maliyetin %40’ının altında çıkarsa ya da aralıkta hiç geçerli teklif yoksa sınır değer yaklaşık maliyetin %40’ıdır.

Çözümlü örnek (yapım)

Yaklaşık maliyet 10.000.000 TL, N = 1,20. Teklifler: 3.500.000, 7.100.000, 8.450.000, 8.900.000, 9.120.000 ve 9.650.000 TL. 3.500.000 TL yaklaşık maliyetin %40’ının (4.000.000 TL) altında kaldığı için hesaba girmez.

Tort1 = 8.644.000 TL, σ ≈ 965.106 TL. 7.678.894 – 9.609.106 TL aralığındaki üç teklifin ortalaması Tort2 = 8.823.333,33 TL. C = 0,882; K = (3,2 × 0,882 − 0,882² − 0,6) / 1,882 = 0,768.

Sınır değer = (0,768 × 8.823.333,33) / (0,882 × 1,20) = 6.402.418,75 TL. 3.500.000 TL’lik teklif sınır değerin altındadır ve aşırı düşük sayılır; sınır değere uyan en düşük teklif 7.100.000 TL’dir.

Hizmet alımında formül (Tebliğ 79.1.2)

Yaklaşık maliyetin %60–%100’ü arasındaki (uçlar dahil) teklifler ve yaklaşık maliyet toplanır, teklif sayısının bir fazlasına bölünür ve R katsayısıyla çarpılır: SD = (YM + T1 + … + Tn) / (n + 1) × R. R işin konusuna göre her yıl belirlenir ve ilan tarihine göre uygulanır (R katsayısı tablosu). Personel çalıştırılmasına dayalı işlerde formül yoktur: kâr hariç yaklaşık maliyet sınır değerdir.

Mal alımında durum

Mal alımlarında mevzuatta matematiksel bir sınır değer formülü ya da yayımlanmış bir katsayı yoktur; ihale komisyonu aşırı düşük teklifi diğer tekliflere ve yaklaşık maliyete göre tespit eder (2024/UM.I-727). İdare “düzenleme yok” diyerek sorgulamadan sonuçlandıramaz (2025/UM.II-770). 9 Nisan 2026’dan beri açıklamaların istenmesi ve değerlendirilmesinde hizmet alımındaki kurallar (Tebliğ 79; en az üç iş günü) uygulanır.

Sık yapılan hesap hataları

Yapımda C ve K’yı üç haneye yuvarlamamak — büyük ihalelerde yayımlanan sınır değerden yüz binlerce lira sapma yaratabilir. Yanlış N’yi kullanmak (bina işinde 1,20 gibi). Hizmette yaklaşık maliyeti toplamaya katmamak ya da n yerine n + 1’e bölmeyi unutmak. Hizmette %60 ve %100’ü hariç saymak (Tebliğ ikisini de dahil eder). İlan tarihine göre değil ihale tarihine göre R seçmek. Sınır değere eşit teklifi aşırı düşük saymak.

Sık sorulan sorular

Sınır değer ile eşik değer aynı mı?: Hayır. Eşik değer (Kanun m.8) ilan sürelerini ve yerli istekli düzenlemesini etkiler; sınır değer aşırı düşük teklif sorgulamasının eşiğidir.
Teklifim sınır değerin altındaysa ne olur?: Teklifiniz aşırı düşük sayılır. İhale dokümanında açıklama isteneceği yazıyorsa teklif bileşenlerinizi belgelerle açıklamanız istenir (yapımda en az beş, mal ve hizmette en az üç iş günü); açıklamanız yeterli görülürse teklif geçerli kalır. Yaklaşık maliyeti eşik değerin yarısına kadar olan yapım ve hizmet ihalelerinde dokümanda açıklama istenmeksizin ret öngörülmüşse teklif doğrudan reddedilir; malzemeli yemek, taşıma ve araç kiralamada bu zorunludur (2022/DK.D-29).
C ve K neden üç haneye yuvarlanır?: Tebliğ C ve K’nın virgülden sonra üç haneye yuvarlanmasını öngörür; hesaplayıcımız ve Excel şablonumuz bu yuvarlamayı uygular.

Sınır değeri hesapla Size uygun ihaleleri İhaleKap’ta görün